Hasta Hakları

  Hasta ve Yakınlarının Hakları ve Sorumlulukları Sağlık hepimiz için en önemli değerdir. Varlığında anlayamadığımız kıymetini kaybedince anlar, hastalandığımızda sağlığımızın mutluluğumuzda ne kadar önemli bir payı olduğunu fark ederiz. Hasta olduğumuzda sadece fiziksel olarak değil, ruhsal olarak da farklılaşırız. Kendimizi güvensiz ve işe yaramaz hissederken kimimiz hiçbir şey eskisi gibi olmayacak sanarak içine kapanır, kimimiz öfkeyle başkalarına karşı saldırganlaşır, kimimiz de çocukça davranışlar geliştiririz. Geleceğimizden kaygılanır, kendimizi cezalandırılmış ve kısıtlanmış hisseder, hayatın anlamsız olduğu düşüncesine kapılabiliriz. Bütün bu duygular tıpkı hastalıklar gibi, hekimler de dahil hepimizin başına gelebilir ve aslında çok da normaldir. Hastalık, kişilere ‘hasta psikolojisi’ dediğimiz, sağlığımıza yeniden kavuştuğumuzda kaybolacak olan ayrı bir yük yükler.

  Sağlık kurumuna, hem bozulan sağlığımızı yeniden kazanmayı hem de eskisi gibi mutlu olmayı bekleyerek başvururuz. Burada karşımıza çıkan, günlük hayatımızda görmediğimiz uygulamalar ve karmaşık işlemler karşısında daha çok şaşırır, bazen ne yapacağımızı bilemeyiz. İşte bu noktada Tekden Hastaneleri olarak sizleri hem eski sağlığınıza kavuşmanız hem de bunu hangi yollarla yapacağınız konusunda bilgilendirme sorumluluğunu sahiplenmektedir.

 

Hasta Haklarının Amaçları
• Hastaların desteklenmesi ve toplumsal açıdan güçlendirilmesidir.
• Hastalara sağlık hizmetlerinden tam yararlanma konusunda yardım etmektir.
• Hasta ve sağlık çalışanı ilişkilerini desteklemek ve geliştirmektir.
• Hasta eğitimini genel bir uygulama haline getirerek sağlık hizmeti etkinliğini artırmak.
• Sağlık hizmeti alan, sunan, bunlara aracılık eden kişi ve kurumlar arasında iş birliği ve iletişim fırsatları yaratmak, var olanları güçlendirmek, böylelikle daha etkin ve güvenilir bir model oluşturmaktır.
• Hasta haklarıyla ilgili başvuru mekanizmaları oluşturarak sağlık hizmeti ortamında iç kontrolü sağlamaktır.

Hasta ve Hasta Yakını Hakları
Tüm bu hakların amacı ‘insan sağlığının yüksek düzeyde korunmasını’ ve ‘sağlık hizmetlerinin yüksek kalitede verilmesini’ sağlamaktır. Haklar, vatandaşların ve sağlık hizmetinde payı olanların hem görev hem de sorumlulukları ile ilişkilidir.

 

Koruyucu Tedbirlerin Alınması Hakkı
Her birey hastalıktan korunmak için uygun hizmet alma hakkına sahiptir. Bu amaca ulaşmak için sağlık hizmetlerinin görevi, sağlık hizmetlerinden ve bilimsel araştırma sonuçları ile teknolojik yeniliklerden herkesin yararlanmasını sağlamaktır.

 

Yararlanma Hakkı
Her birey sağlık ihtiyaçlarının karşılanması için sağlık hizmetlerinden yararlanma hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri herkese eşit olarak verilmeli ve hastalığın türü, zamanı, ikamet yeri veya mali kaynaklar konusunda ayrım yapılmamalıdır.

 

Bilgi Hakkı
Her birey kendi sağlık durumu hakkında, mevcut sağlık hizmetleri ve onlardan nasıl yararlanabileceği konusunda ve tüm bilimsel araştırma ve teknolojik yenilikler ile ilgili bilgi alma hakkına sahiptir. Sağlık hizmeti verenler bu hizmet bilgilerini, hastanın kolay ulaşabileceği şekilde ve anlayabileceği dilde vermek zorundadır. Hastaların kendi dosyalarında ve kayıtlarında kendileri ve hastalıkları ile ilgili bulunan bilgileri alma, fotokopi ile çoğaltma, soru sorma ve hata varsa onların düzeltilmesini talep etme hakları vardır.

 

Rıza (Onay) Hakkı
Kendi sağlığı ile ilgili kararlara iştirak edebilmek için her birey, kendisiyle ilgili bilgileri alma hakkına sahiptir. Bu bilgiler, bilimsel araştırmalara katılım dahil olmak üzere herhangi bir işlem ve tedavi için şarttır.

Sağlık hizmeti verenler; gerçekleşecek herhangi bir ameliyat veya tedaviye ilişkin riskleri, sıkıntıları, yan etkileri ve alternatif durumları ile ilgili bilgiler de dahil olmak üzere tüm bilgileri, hastalara vermek zorundadır. Hastanın tedavi veya tıbbi müdahaleye itiraz etme hakkı ya da tedavi sürecinde kararını değiştirip devam edilmesine karşı itiraz etme hakkı vardır. Hasta sağlık durumu ile ilgili bilgilendirilme konusuna itiraz hakkına sahiptir.

 

Özgür Seçim Hakkı
Yeterli bilgiye sahip her birey, farklı tedavi yöntemleri ve tedaviyi verecek kişiler arasında seçim yapma hakkına sahiptir. Hastalar; hangi teşhis ve tedavi yönteminin kullanılacağından doktor, uzman veya hastane seçimi konularına kadar birçok konuda karar verme hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri, bu tedaviyi uygulayacak çeşitli sağlık kurumları ve doktorlar ile alınan sonuçlar hakkında bilgi vererek, bu hakkın kullanılabileceğini temin etmelidir. Bu hakkın kullanımını kısıtlayan tüm engeller kaldırılmalıdır.

 

Özel ve Gizlilik Hakkı
Her birey; sağlık durumu, yapılan teşhis ve tedavi konularında bilginin yanı sıra teşhis ve tedavi yapılırken veya özel ziyaretlerinin gizliliğinin muhafazası hususunda, kişisel bilgilerinin gizli tutulmasını talep etme hakkına sahiptir. Bir bireyin sağlık durumuna veya ona uygulanan tedaviye ilişkin bilgi ve veriler gizli olmalı ve muhafaza edilmelidir. Tıbbi müdahale sırasında bile kişisel gizliliğe saygı gösterilmeli, müdahale uygun ortamda yapılmalı ve gerçekten orada bulunması gerekli olan kişiler nezdinde yapılmalıdır.

 

Hastaların Vaktine Saygı
Her birey hızlı ve önceden belirtilen süre içerisinde gerekli tedaviyi alma hakkına sahiptir. Bu hak, tedavinin her aşaması için geçerlidir. Belli bir süre içinde verilmesi gereken hizmetler dikkate alınarak bekleme sürelerinin belirlenmesi sağlık hizmetlerinin görevidir. Önceden belirlenen süre içerisinde sağlık hizmeti verilemezse, aynı kalitedeki alternatif hizmetlerin kullanım ihtimali garanti edilmeli ve bundan kaynaklanan harcamalar makul bir süre içerisinde hastalara geri ödenmelidir.

Doktorlar, hastalarına bilgi verme süresi de dâhil olmak üzere yeterli zaman ayırmalıdır.

 

Saygınlık Görme
Her bireyin saygı, itina ve ihtimam gösterilerek güler yüzlü, nazik, şefkatli bir şekilde hijyenik şartları sağlanmış; gürültü ve rahatsız edici bütün etkenler bertaraf edilmiş bir ortamda sağlık hizmeti alma hakkı vardır.

 

Dini Vecibeleri Yerine Getirme
Her bireyin, kuruluşun imkânları ölçüsünde ve idarece alınan tedbirler çerçevesinde, dini vecibelerini yerine getirme hakkı vardır.

 

Ziyaret ve Refakatçi Hakkı
Her bireyin, kurum tarafından belirlenen usul ve esaslara uygun olarak ziyaretçi kabul etme, hekimin uygun görmesi durumunda mevzuat ve imkânlar ölçüsünde refakatçi bulundurmayı isteme hakkı vardır.

 

Kalite Standartları Hakkı
Her birey, yüksek kalitede sağlık hizmetinden yararlanma hakkına sahiptir. Kaliteli sağlık hizmeti hakkı, sağlık kurumları ve sağlık personelinin teknik performans, konfor ve insan ilişkileri açısından tatmin edici seviyelerde sunum yapmasını gerektirmektedir.

 

Güvenlik
Kötü işleyen sağlık hizmetlerinden, tıbbi yanlışlık ve hatalardan kaynaklanan zararlardan her bireyin korunma hakkı vardır. Ayrıca yüksek güvenlik standartlarını karşılayan sağlık hizmetleri ve tedavilerinden de yararlanma hakkı vardır.

 

Yenilik Hakkı
Her birey uluslararası standartlara göre, yeniliklerden -teşhis prosedürleri dahil olmak üzere- yararlanma hakkına sahiptir. Sağlık hizmetlerinin görevi, özellikle az rastlanan hastalıkları dikkate alarak araştırmalar yapmak ve onları desteklemektir.

 

Gereksiz Ağrı/Acı ve Sıkıntıdan Sakınma Hakkı
Her birey hastalığının her evresinde, mümkün olduğu ölçüde acı ve sıkıntıdan korunma hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri, bu amaçla hastanın tedavisinin kolay ve rahat geçmesi için gerekli tedbirleri almalıdır.

 

Kişisel Tedavi Hakkı
Her birey kendi kişisel ihtiyaçlarına göre teşhis ve tedavi programlarını yönlendirme hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri, bu amaçla tedavi hakkını her zaman ilk sırada tutan esnek programlar temin etmelidir.

 

Şikayet Hakkı
Her bireyin bir zarar gördüğünde şikâyette bulunma hakkı vardır. Sağlık hizmetleri, hastalara sahip oldukları haklar konusunda bilgi vermelidir. Şikâyet, belli bir süre içerisinde sağlık hizmetleri yetkilileri tarafından yazılı olarak cevaplandırılmalıdır.

 

Tazminat Hakkı
Sağlık tedavisi sırasında fiziksel, manevi veya psikolojik zarar gören bireyin kısa bir sürede tazminat alma hakkı vardır. Sağlık hizmetleri, sorumluluğun gerçekte kimde olduğu tespit edilemese bile zararın nedeni ve önemi ne olursa olsun tazminat hakkının her zaman var olduğunu temin etmelidir.

 

Hasta ve Hasta Yakını Sorumlulukları
Hasta ve yakınlarının sağlık bilgilerinin değerlendirilmesi, tanı ve tedavinin sağlanmasında gerekli olduğu için bu bilgileri hastanın tedavi ve bakımından doğrudan sorumlu olan kişilere tam ve doğru olarak aktarmak hasta ve yakınlarının sorumluluğundadır.

Hasta ile yakınları tanı ve tedaviyle ilgili açıklamaları anlamakta güçlük çektiklerinde, bu durumu hastanın bakımından sorumlu kişilere bildirmeli ve akla gelen tüm soruları sormalıdır.

Hasta ile yakınları, tedavi ve izleme sürecinde karşılaştıkları beklenmedik gelişmeleri hastanın bakımından sorumlu kişilere bildirmelidir.

Hasta ve yakınları, hastanın tıbbi durumu hakkında bilgilendirildikten ve açıklamaları doğru anlayıp anlamadıklarından hastanın bakımından sorumlu kişilerle birlikte tekrar değerlendirme yaptıktan sonra, alınacak kararlara aktif olarak katılmalı, yapılan tedaviye onay verip vermediğini bildirmelidir.

Hasta ve yakınları, hastanın sağlığıyla ilgisi olan ve gereksinim duyulan konularda ilgili birimlere nasıl ulaşılacağı ve buralardan nasıl yararlanılacağı hakkındaki soru ve görüşleri kurumun ilgili birimlerine iletmelidir.

Ad, soyad, adres, telefon, kayıt numarası gibi temel bilgilerin değişmesi durumunda kurumu bilgilendirmelidir.

Hasta ve yakınları, randevu zamanına bağlı kalmalı ve gecikmeleri önlemeli, gecikme olduğu durumlarda da diğer hastaların önce görülmelerini sağlayarak kuruma yardımcı olmalıdır.

Hasta ve yakınlarının aldıkları sağlık hizmetinin mali sorumluluğu ya da sağlık güvence sistemiyle ilgili konular hasta ve yakınlarına ait bulunmaktadır.

Hasta ve yakınları, diğer hastaların ve sağlık çalışanlarının haklarını göz önünde bulundurmalıdır.